Nhà thờ Chợ Quán một công trình kiến trúc thế kỷ

Nhà thờ Chợ Quán ở đường 120 Trần Bình Trọng, Quận 5, đã tồn tại trên 100 năm tuổi và là một trong những khu phố cổ nhất của thành phố Hồ Chí Minh. Nhà thờ Chợ Quan, nằm ở ngã ba bận rộn ở  Chợ lớn của Sài Gòn, là một trong những nhà thờ lâu đời và lớn nhất ở thành phố Hồ Chí Minh.

Nhà thờ Chợ Quán có niên đại gần ba thế kỷ và đây là nơi có một lịch sử thăng trầm gắn liền với quá trình mở rộng bờ cõi về phía Nam của Đất nuớc.

Được xây dựng bởi người Pháp và bị phá hủy ba lần, ngôi nhà thờ thế kỷ 19 này là một trong những nhà thờ lớn nhất của thành phố, với tầm nhìn tuyệt vời từ tháp chuông. Nhà thờ nằm ở rìa phía đông của Quận 5, giữa đường Trần Hưng Đạo và  Nguyễn Trãi.

Năm 1674, các giáo dân từ miền Bắc và miền Trung đã xây dựng một nhà nguyện tại nhà thờ ngày nay. Vào đầu năm 1720, cha Jos Garcia thành lập nhà thờ đầu tiên sau khi nhận được giáo xứ Chợ Quán. Năm 1727, cha Jos phục hồi nhà thờ trên một diện tích lớn hơn, bị đốt cháy xuống mặt đất khi quân đội Chân Lạp tấn công Sài Gòn vào năm 1731. Hai năm sau, xây dựng một nhà thờ lớn hơn, dài 55 mét và chiều rộng 20 mét, . Lúc đó, đây là nhà thờ duy nhất trong khu vực Sài Gòn Chợ Lớn.

Năm 1775, Cha Di go nâng cấp nhà thờ. Năm 1782, nó bị phá hủy trong chiến tranh giữa triều đại Tây Sơn và chúa Nguyễn. Nhà thờ được xây dựng lại năm 1793 với sự trợ giúp của Chúa Nguyễn Anh và sau đó sụp đổ trong cuộc nổi dậy của Lê Văn Khôi và thời kỳ cấm đạo Công giáo dưới triều vua Minh Mạng, Thiệu Trị và Tự Đức.

Sau thời kỳ này, một số giáo dân đã thu thập trụ cột nhà bỏ hoang để xây dựng lại nhà thờ và một tháp cao 20m. Từ 1882-1885, linh mục Nicolas Ham đã xây dựng một nhà thờ mới tồn tại cho đến bây giờ. Cha Nicolas Ham qua đời vào năm 1886 và được chôn tại nhà thờ mới. Xây dựng tiếp tục trong 1887-1897. . Việc nâng cấp lớn đã được thực hiện vào năm 1926 và một sửa chữa nhỏ sau đó đã được thực hiện thường xuyên sau đó của nhà thờ.

Nhà thờ Chợ Quán ngày nay được xây dựng bởi linh mục Nicolas Ham, hiện đang được an táng dưới nền móng bên Bàn thờ Đức Mẹ đã hơn một thế kỷ, Nhà thờ được xây dựng trên địa điểm của hai nhà thờ trước đây bị phá hủy trong các cuộc chiến tranh – với bản gốc được xây dựng vào năm 1720.

Thời Pháp thuộc thì người Công Giáo được truyền đạo và giữ đạo tự do. Chợ Quán được phục hồi và phát triển về nhiều mặt, có sự trợ giúp đắc lực của các nữ tu Hội Dòng Mên Thánh Giá Chợ Quán. Cơ sở vật chất Nhà thờ được xây dựng khang trang và niềm tin của giáo dân được nâng lên.

Sự tồn tại theo chiều dài thời gian và đến nay nhà thờ được xây dựng là ngôi thánh đường thứ tám, theo thứ tự các năm Nhà thờ được xây  dựng đầu tiên  là năm 1720 và những lần trùng tu , xây dựng lại theo thứ tự các năm 1727,1733,1775,1789,1793,1862 và 1896.

Ngôi thánh đường còn lại đến ngày nay là Nhà thờ thứ tám, do công của ba linh mục xây dựng lại nhà thờ sau những thay đổi của thời gian là Nicolas Hamm (Tài) (1883),Jules Errand (Ý) (1887-1891) và Lucien Mossard (Mão) (1891-1898), Nhà thờ Chợ Quán được khánh thành vào năm Bính Thân 1896.

Nhà thờ hiện tại đã được nhiều lần nâng cấp tu sửa và phần lớn nhà thờ tồn tại theo thời gian của thế kỷ nhưng vẫn giữ được vẻ quyến rũ riêng mình.

Nhà thờ Chợ Quán là một trong những nhà thờ duy nhất trong thành phố cho phép khách vào tháp của mình, nơi có tầm nhìn tuyệt vời ra khu vực xung quanh. Hơn 100 năm xây dựng, Chợ Quán vẫn được xem là một trong những nhà thờ lớn và đẹp nhất ở khu Chợ Lớn.